Tự vẫn thiêng liêng? - Bớt bất xứng

TỰ VẪN THIÊNG LIÊNG?

“Tôi không đáng cởi quai dép cho Người”.

“Tự hào về bản thân khiến tôi tự tôn thờ mình như ngẫu tượng; đó là quốc giáo của địa ngục!” - Howard Butt.

Kính thưa Anh Chị em,

Tin Mừng hôm nay cho thấy Gioan không theo “quốc giáo của địa ngục”, không tôn thờ mình như ngẫu tượng. Khi nói, “Tôi không đáng cởi quai dép cho Người”, Gioan không rơi vào một thứ ‘tự vẫn thiêng liêng”.

Tự thâm tâm, ai trong chúng ta cũng khao khát sống có ý nghĩa và “nên cao cả”. Ước muốn ấy không sai. Vấn đề chỉ là, tôi tìm sự cao cả đó ở đâu? Ở thành công, quyền lực và ảnh hưởng? Tin Mừng mở ra một con đường khác: hạ mình và dâng mọi vinh quang cho Chúa! Dâng Chúa mọi vinh quang không làm con người nghèo đi; trái lại, đưa chúng ta về với sự thật nền tảng: chỉ một mình Chúa là nguồn mạch mọi điều thiện hảo. “Cao cả không ở của cải, quyền lực, chức vị hay danh tiếng; mà được tìm thấy trong sự lương thiện, khiêm nhường, phục vụ và nhân cách!” - William Ward.

“Tôi không đáng cởi quai dép cho Người”. “Người” đó không chỉ là Đấng Cứu Thế; nhưng có thể là những “con người”. Không ít lần, tôi tự hào vì “hơn người” chỉ vì may mắn hơn, chứ không vì tốt lành hơn; tôi khoe mẽ điều mình có, khoe mẽ chức danh, trong khi chiều sâu nhân bản, trí tuệ và nội tâm của tôi có khi nghèo nàn hơn rất nhiều người - những người chỉ kém tôi ở cơ hội. “Tri thức thật sự tồn tại trong việc biết rằng, bạn không biết gì cả!” - Socrates. Chính trong sự lẫn lộn ấy, ‘tự vẫn thiêng liêng’ nhen nhóm, khi tôi không còn tôn thờ Thiên Chúa, mà thờ “phiên bản thành công” của bản thân; và ngai thờ ấy, dù tinh tế đến đâu, vẫn là một thứ “ngẫu tượng”.

Gioan XXIII nói một câu rất đau nhưng rất thật, “Tự tôn, tự hào, tự kiêu, tự đại, tự ti, tự mãn, tự cao, tự ái… và kể cả tự tin, tự trọng đều là tự tử!”. Tách khỏi Thiên Chúa, cả những điều tưởng là tích cực cũng có thể trở thành con dao giết chết đời sống nội tâm. Không ai ‘tự vẫn thiêng liêng’ trong một khoảnh khắc; điều này diễn ra tiệm tiến mỗi khi tôi chiếm vinh quang Thiên Chúa! Vậy mà sự cao cả chỉ mở ra khi một trái tim biết cúi xuống; khi tôi dám nhìn nhận mình nghèo nàn và bấy giờ, Thiên Chúa mới hạ cố, nâng tôi lên.

Anh Chị em,

“Tôi không đáng cởi quai dép cho Người”. Những lời ấy không làm Gioan biến mất, nhưng đặt Gioan đúng chỗ! Tin Mừng không đòi chúng ta hạ thấp mình, nhưng đòi chúng ta đặt mình đúng chỗ. Khi tôi thôi chứng minh mình là ai, tôi mới biết tôi đang sống thế nào. Chỉ khi dám nhận mình không là trung tâm, tôi mới thoát khỏi ảo tưởng thành công và học cách cúi xuống trước sự thật rằng, mọi điều tốt lành không bắt nguồn từ tôi, nhưng “đi qua” tôi. Bấy giờ, tôi mới có khả năng nhận thức quyền lực không phải để coi thường, ức hiếp kẻ dưới; nhưng để phục vụ và yêu thương họ! “Một nhà lãnh đạo thật sự tốt là khi người ta hầu như không biết đến sự hiện diện của ông ấy!” - Lão Tử.

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, đừng để con ‘tự tử’ khi kín đáo tôn thờ chính mình. Cho con biết xấu hổ vì sự nghèo nàn của con trước Chúa, trước anh em - những người thiếu cơ hội!”, Amen.

Lm. Minh Anh (Tgp. Huế)

++++++++++++

BỚT BẤT XỨNG

“Đây Chiên Thiên Chúa, đây Đấng xoá tội trần gian!”.

“Dòng suối máu chảy ra từ Đấng Emmanuel nhấn chìm mọi tội nhân. Tên trộm hấp hối vui mừng khi thấy nguồn suối ấy; và tôi - cũng đê tiện như hắn - được tẩy sạch mọi tội lỗi. Bửu huyết của Chiên Con không bao giờ mất đi sức mạnh của nó cho đến khi toàn thể Hội Thánh được cứu chuộc!” - William Cowper.

Kính thưa Anh Chị em,

Trước dòng bửu huyết của Chiên Thiên Chúa, con người không thể làm gì khác hơn là như tên trộm, nhận ra mình đê tiện, để suối máu Ngài thanh tẩy, hầu ‘bớt bất xứng’ hơn.

Trong Tin Mừng thứ tư, Gioan Tẩy Giả ‘không làm phép rửa’ cho Chúa Giêsu như trong Matthêu, Marcô hay Luca; thay vào đó, Gioan chứng kiến Thánh Thần ngự xuống, rồi hôm sau, đưa tay chỉ Chúa Giêsu cho các môn đệ và nói, “Đây Chiên Thiên Chúa, đây Đấng xoá tội trần gian!”. Chỉ một cử chỉ, một lời nói, nhưng đủ để Gioan tiết lộ ý nghĩa sâu xa toàn bộ sứ mạng cứu độ của Chúa Cứu Thế.

Tại sao có sự khác biệt này giữa các Phúc Âm? Thật khó để trả lời; nhưng có một điều hiển nhiên: Gioan Tẩy Giả đã được mặc khải một cái nhìn đức tin vượt quá điều mắt thấy. Ông nhận ra nơi Chúa Giêsu không chỉ là Đấng đến sau mình, mà còn là Chiên Thiên Chúa mang tội trần gian - chỉ mình Gioan nhận thức và nêu danh xưng này. Tin Mừng thứ tư không nhấn mạnh nghi thức, nhưng nhấn mạnh việc nhận biết mầu nhiệm Chiên Con cứu chuộc; và chính trong sự nhận biết ấy, con người được mời gọi bước vào bằng con đường khiêm hạ, hầu ‘bớt bất xứng’ hơn. “Tôn giáo không chỉ là lễ nghi và nghi thức; nó còn là mầu nhiệm!” - Yann Martel.

“Đây Chiên Thiên Chúa, đây Đấng xoá tội trần gian!” cũng là lời chủ tế cất lên khi đưa cao Mình Thánh Chúa; và cộng đoàn đáp, “Lạy Chúa, con chẳng đáng Chúa ngự vào nhà con…” - lời viên đại đội trưởng. Trình thuật này không có trong Tin Mừng Gioan; nhưng phụng vụ đã khéo kết hợp để diễn tả một chân lý sâu xa: đối diện với Chiên Thiên Chúa, con người không chỉ nhận ra sự bất xứng nhưng còn mở lòng cho ân sủng - máu Chiên Con - thanh tẩy, “Đức Giêsu đã xuất hiện để xoá bỏ tội lỗi!” - bài đọc một; nhờ đó, “Toàn cõi đất này đã xem thấy ơn cứu độ của Thiên Chúa chúng ta!” - Thánh Vịnh đáp ca.

Anh Chị em,

“Đây Chiên Thiên Chúa!”. Trước dòng bửu huyết của Chiên Con, con người không còn gì để biện minh, không còn gì để che giấu. Như Cowper thú nhận, kẻ trộm và chính ông - cũng như mỗi người chúng ta - được nhấn chìm trong dòng máu cứu độ ấy. Ở đó, sự bất xứng không bị kết án, nhưng được thanh tẩy; tội lỗi không bị chối bỏ, nhưng được cuốn đi. “Khi mọi hy vọng khác chấm dứt, Cha chúng ta trên trời ban Chiên Thiên Chúa, và chúng ta được cứu độ bởi hy lễ của Ngài!” - Dallin H. Oaks. Đứng trước Chiên hy tế, đức tin không hệ tại ở việc trở nên xứng đáng, mà ở việc để tình yêu Ngài làm cho mình ‘bớt bất xứng’ từng ngày, trong thinh lặng, tạ ơn và phó thác.

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, nhờ suối máu Chúa, tội lỗi của tên trộm, của con và của nhân loại được tẩy sạch. Dạy con hiểu biết tình yêu Chúa hơn, hầu con bớt đê tiện và sớm nên thánh!”, Amen.

(Lm. Minh Anh, Tgp. Huế)