Nhà thuyết giảng Tòa Thánh: Sức mạnh khiêm nhường của tình yêu tạo nên hòa bình ngay cả trong bối cảnh xung đột
Nhà thuyết giảng Tòa Thánh: Sức mạnh khiêm nhường của tình yêu tạo nên hòa bình ngay cả trong bối cảnh xung đột
Đối với nhà thuyết giảng Dòng Phanxicô, việc chọn Thánh Phanxicô Assisi làm trọng tâm cho những bài giảng Mùa Chay của ngài gần như là một lựa chọn tự nhiên, vì năm nay đánh dấu kỷ niệm 800 năm ngày mất của thánh nhân.
Bắt đầu từ ngày 6 tháng Ba và tiếp tục vào mỗi thứ Sáu cho đến ngày 27 tháng Ba—trước khi bắt đầu Tuần Thánh—Cha Roberto Pasolini sẽ trình bày về Thánh Phanxicô trong những suy niệm của ngài gửi đến Đức Thánh Cha và Giáo triều Roma “như một con đường cụ thể của sự hoán cải và đời sống Tin Mừng”.
Chủ đề chính của những suy niệm này là “‘Ai ở trong Đức Kitô thì là một tạo vật mới’ (2 Cor 5:17), sự hoán cải theo Tin Mừng của Thánh Phanxicô”. Những bài giảng cũng sẽ tập trung vào những chủ đề về tự do, hy vọng, sứ vụ và tình huynh đệ.
Trong cuộc phỏng vấn ây với Vatican News, vị Giáo sỹ của Điện Giáo hoàng cho biết ngài sẽ luôn ghi nhớ những sự kiện hiện tại, cũng như Tin Mừng gắn bó mật thiết với cuộc sống cụ thể và những căng thẳng của nó. Cha Pasolini nhận xét rằng chỉ có “tầm nhìn trừu tượng” về một Kitô giáo lý thuyết hoặc duy tâm mới có thể tách rời Tin Mừng khỏi thế gian.
Hỏi: Thưa Cha Pasolini, chủ đề nào mà Cha sẽ đề cập trong những bài suy niệm Mùa Chay? Và tại sao ngài lại chọn chủ đề này?
Chủ đề của việc rao giảng, cuối cùng, luôn luôn giống nhau: Chúa Giêsu Kitô, sự loan báo về Lễ Phục Sinh của Người, và ân sủng của một đời sống mới trong Người nhờ hồng ân của Chúa Thánh Thần. Sau đó, tùy thuộc vào hoàn cảnh, chủ đề duy nhất này sẽ mang những hình thức khác nhau.
Năm nay, tưởng nhớ 800 năm ngày mất của Thánh Phanxicô Assisi và trong Năm Thánh được Đức Thánh Cha tuyên bố nhân dịp này, đối với một nhà rao giảng của Toà Thánh Dòng Phanxicô, sự lựa chọn gần như là tự nhiên: trình bày Thánh Phanxicô như một con đường cụ thể của sự hoán cải và đời sống Tin Mừng.
Hỏi: Năm Thánh Hy Vọng vừa kết thúc chưa đầy ba tháng trước. Ngay lúc này, hy vọng đang bị thử thách nghiêm trọng bởi chiến tranh, căng thẳng và sợ hãi. Làm thế nào chúng ta có thể sống Mùa Chay giữa tất cả những điều này?
Niềm hy vọng của người Kitô giáo mang dấu ấn của thập giá: nó vừa rạng rỡ vừa mong manh. Chúa đã chọn cai trị thế giới bằng tình yêu thương, tôn trọng tự do của chúng ta.
Người đã trang nghiêm nhìn nhận mầu nhiệm của sự ác và bạo lực, nhưng đã quyết định chỉ đối mặt với nó bằng sức mạnh của điều thiện. Đó là lý do tại sao con đường dẫn đến hòa bình diễn ra chậm chạp: chúng phụ thuộc vào những trái tim và khối óc sẵn sàng chấp nhận luận lý về thập giá và sống theo nó với lòng can đảm khiêm nhường giữa những xung đột.
Tuy nhiên, hạt giống của một nền văn minh mới—một nền văn minh của tình huynh đệ—đã được gieo trồng. Nước Thiên Chúa “đang đơm hoa kết trái và phát triển khắp thế giới”.
Vấn đề là tiếng ồn ào của chiến tranh thường lấn át sự phát triển thầm lặng của điều thiện. Chúng ta khó tin rằng sức mạnh khiêm nhường của tình yêu cuối cùng sẽ tạo ra những hoa trái lâu dài của công lý và hòa bình.
Hỏi: Liệu những sự kiện hiện tại có xuất hiện trong những suy niệm của ngài không?
Không trực tiếp. Tôi không nghĩ đó là vai trò của tôi trong bối cảnh này. Tuy nhiên, chỉ có một tầm nhìn trừu tượng về đức tin mới có thể tưởng tượng ra sự tách biệt giữa Tin Mừng và cuộc sống cụ thể.
Chúng ta thường nghĩ rằng một bên là các giá trị Kitô giáo, bên kia là hiện thực với những căng thẳng của nó. Đây là dấu hiệu của một Kitô giáo bị thu hẹp thành lý thuyết hoặc một lý tưởng không thể đạt tới.
Nhưng khi Tin Mừng thực sự chạm đến chúng ta, nó ngay lập tức thay đổi cách sống của chúng ta. Và bằng cách thay đổi chúng ta, nó cũng thay đổi thế giới: chúng ta trở nên có khả năng yêu thương hơn, tạo dựng công lý hơn và mở rộng tình huynh đệ hơn, chỉ đơn giản bằng cách cho phép Chúa Thánh Thần, Đấng làm cho chúng ta trở nên giống Đức Kitô, hoạt động trong chúng ta.
Hỏi: Bên cạnh bạo lực quân sự, ngày nay chúng ta cũng thấy rất nhiều bạo lực bằng lời nói. Đức Thánh Cha đã mời gọi các tín hữu kiêng những lời nói làm tổn thương. Ngài sẽ đề xuất những từ ngữ nào nên sử dụng trong thời gian này?
Tôi không nghĩ rằng việc sử dụng ngôn từ làm giảm bạo lực có thể được thu gọn thành một bảng kê những từ nên nói hoặc nên tránh. Một bảng liệt kê như vậy sẽ cần được cập nhật liên tục. Điều tạo ra bạo lực không chỉ là lời nói mà còn là giọng điệu và ý định.
Chúng ta trở nên bạo lực khi nói mà không lắng nghe. Khi chúng ta cho rằng mình biết người khác mà không hiểu lý do của họ. Khi chúng ta chỉ nói để khẳng định bản thân. Khi chúng ta không cẩn thận lựa chọn từ ngữ phù hợp với hoàn cảnh.
Chúng ta cũng có nguy cơ làm tổn thương người khác khi, từ vị trí có quyền lực hoặc đặc quyền, mà không cân nhắc đến ảnh hưởng mà lời nói của mình có thể gây ra.
Việc hạn chế lời nói gây hấn xuất phát từ một câu hỏi đơn giản: liệu chúng ta có sẵn sàng đối mặt với nỗ lực đối thoại và xây dựng những mối quan hệ tôn trọng và bình đẳng hay không?
Hỏi: Việc hoán cải theo Tin Mừng của Thánh Phanxicô sẽ là chủ đề chính trong những suy niệm của ngài. Thông điệp mà ngài mang đến cho chúng ta ngày nay là gì? Tại sao ngài vẫn còn phù hợp?
Thánh Phanxicô vẫn phù hợp vì ngài nhắc nhở chúng ta một cách rõ ràng và triệt để rằng Thiên Chúa hằng sống và có thể ngự trong cuộc sống của chúng ta nếu chúng ta dành chỗ cho Người. Trong thời điểm mà Kitô giáo có nguy cơ bị thu hẹp lại thành nỗ lực đạo đức hoặc sự nhất quán về mặt luân lý, kinh nghiệm của ngài đưa chúng ta trở lại với điều cốt yếu: Tin Mừng như một lời sinh động, cần được lắng nghe và sống một cách tự do.
Thánh Phanxicô nói lên tiếng lòng của mọi người bởi vì ngài đã chạm đến những kỳ vọng sâu sắc nhất của con người: nhận ra nhau như anh chị em, nhìn nhận tạo vật với lòng biết ơn và xây dựng một sự chung sống công bằng và hòa bình hơn.
Ý nghĩa của ngài không nằm ở những nghi lễ, mà ở khả năng cho thấy rằng một cuộc sống hòa giải với Thiên Chúa lập tức trở nên nhân văn hơn, giản dị hơn và huynh đệ hơn.
Nguyễn Minh Sơn