Họ có thao túng ĐGH Phanxicô? Chiến lược bào chữa trong phiên tòa chưa từng có tại Vatican
Họ có thao túng ĐGH Phanxicô? Chiến lược bào chữa trong phiên tòa chưa từng có tại Vatican
Vụ kháng cáo trong phiên tòa hình sự lớn nhất lịch sử gần đây của Vatican xoay quanh một vấn đề tế nhị: liệu Đức Giáo hoàng Phanxicô có bị bên công tố thao túng để ký những quy định đặc biệt, gây ảnh hưởng quyết định đến tiến trình tố tụng và bất lợi cho những bị cáo hay không.
Phiên tòa bắt đầu vào năm 2021 và xem xét liệu những quan chức cao cấp của Vatican có sai phạm trong một vụ giao dịch bất động sản ở Luân Đôn gây thiệt hại hàng triệu euro hay không.
Bản án được đưa ra vào tháng Mười Hai năm 2023 với việc kết tội, lần đầu tiên trong lịch sử, một hồng y: Angelo Becciu, mặc dù những luật sư của ông đã tuyên bố vào thời điểm đó rằng họ sẽ kháng cáo bản án.
Fabio Viglione, Luật sư của Hồng y Becciu: “Chúng tôi tin rằng phiên tòa đã chứng minh sự vô tội tuyệt đối của Hồng y, sự vô tội mà chúng tôi tin tưởng và duy trì. Tôi nhắc lại, điều đó đã được chứng minh trong suốt quá trình xét xử.”
Phiên tòa phúc thẩm bắt đầu vào tháng Chín năm 2025 và trong những phiên điều trần gần đây nhất diễn ra từ ngày 3 đến ngày 5 tháng Hai, bên bào chữa của hồng y và các bị cáo khác tập trung vào việc chứng minh rằng quá trình tố tụng đã có sai sót ngay từ đầu.
Họ tuyên bố rằng họ không nhận được tất cả những tài liệu cần thiết để chuẩn bị vụ án, hoặc không được tiếp cận với tất cả bằng chứng của bên công tố. Họ cũng không được thông báo về những quy định mới do Giáo hoàng Phanxicô ký ban hành có ảnh hưởng đến phiên tòa. Trên thực tế, họ đang kêu gọi Đức Thánh Cha Leo XIV can thiệp để làm sáng tỏ vấn đề này.
Phía đối lập lập luận rằng Đức Giáo hoàng có toàn quyền ban hành những quy định và những sắc lệnh đó có hiệu lực vì chúng xuất phát từ ngài. Họ nói thêm rằng những sắc lệnh này không được công bố vì lý do an ninh và đây là một thông lệ được các giáo hoàng thực hiện. Không chỉ Đức Giáo hoàng Phanxicô sử dụng hệ thống này; Đức Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II và Đức Giáo hoàng Benedictô XVI cũng đã làm như vậy.
Phiên tòa đã đạt đến giai đoạn này với một loạt những trở ngại đối với bên công tố. Đầu tiên, công tố viên Vatican Alessandro Diddi đã cố gắng kháng cáo những bản án, cho rằng một số hình phạt quá nhẹ. Tòa án đã bác bỏ đơn kháng cáo của ông do một khiếm khuyết về hình thức liên quan đến thời hạn, điều này đã chấm dứt hoàn toàn khả năng tăng nặng hình phạt: trong đơn kháng cáo này, các bị cáo chỉ có thể yêu cầu giảm nhẹ hoặc thậm chí hủy bỏ hình phạt. Cuối cùng, công tố viên đã từ chức vào tháng Một.
Sau khi các phiên điều trần kết thúc, Tòa án Tối cao Vatican đã bảo lưu phán quyết cuối cùng. Những thẩm phán giờ đây phải xác định xem những sắc lệnh của Đức Giáo hoàng có hợp lệ hay không, liệu quy trình có tôn trọng những bảo đảm pháp lý hay không, và cuối cùng, liệu phiên tòa đánh dấu bước ngoặt trong nền tư pháp Vatican có thể được duy trì hay cần phải được sửa chữa từ tận gốc rễ của nó.
Nguyễn Minh Sơn