Điều gì sẽ xảy ra nếu SSPX phong tân giám mục mà không có sự cho phép của Đức Giáo hoàng?
Điều gì sẽ xảy ra nếu SSPX phong tân giám mục mà không có sự cho phép của Đức Giáo hoàng?
Năm 1988, người sáng lập Hội Thánh Pius X, Tổng Giám mục Lefebvre, đã bị vạ tuyệt thông vì tiến hành phong chức giám mục mà không có sự cho phép trước đó của Đức Giáo hoàng. Bốn giám mục mà ông phong chức cũng bị vạ tuyệt thông.
38 năm sau, Hội Thánh – được biết đến ngắn gọn là SSPX – đang đe dọa tái thực hiện hành động tương tự.
Nhóm truyền thống này đã đưa ra một tuyên bố vào ngày 2 tháng Một, thông báo rằng họ sẽ phong chức tân giám mục vào ngày 1 tháng Bảy năm nay mà không cần sự ủy quyền của Đức Thánh Cha Leo XIV.
Nhưng điều gì sẽ xảy ra khi một giám mục phong chức mà không có sự ủy quyền của Đức Giáo hoàng?
Philip Goyret, Giáo sư Giáo lý học, Đại học Holy Cross: “Đây là tội danh được định nghĩa và pháp điển hóa rõ ràng. Điều này được ghi trong Quyển VI của Bộ Giáo luật, cụ thể là Điều 1387.
Điều 1387 quy định rằng cả giám mục thực hiện việc thụ phong bất hợp pháp và giám mục được thụ phong mà không có sự ủy nhiệm của Đức Giáo hoàng đều tự động bị mắc vạ tuyệt thông.
Hội Thánh Thánh Thể (SSPX) tuyên bố rằng họ đang ở trong tình thế vô cùng cấp thiết. Họ đã trình bày yêu cầu của mình với Tòa Thánh năm ngoái nhưng tuyên bố rằng họ không nhận được câu trả lời thỏa đáng.
Nếu những lễ thụ phong được đề xuất này được thực hiện, chúng sẽ có giá trị về mặt bí tích—nhưng giống như năm 1988, chúng sẽ bất hợp pháp, có nghĩa là chúng sẽ vi phạm luật Giáo hội và quyền lực của Đức Giáo hoàng.
Philip Goyret: “Những giám mục đó được thụ phong nhưng không có sự ủy nhiệm của Đức Giáo hoàng, nhưng bản thân những lễ thụ phong đó vẫn có giá trị.”
Và tại sao những lễ thụ phong này lại có giá trị? Bởi vì xét về mặt bí tích, chỉ cần ba yếu tố thiết yếu: chính giám mục thụ phong phải được thụ phong hợp lệ; Cần thực hiện một cử chỉ cụ thể, chẳng hạn như đặt tay lên người sẽ trở thành giám mục; và cuối cùng, giám mục chủ phong phải có ý định thụ phong theo yêu cầu của Giáo hội.
Vị thế của SSPX trong Giáo hội chưa được chính thức hóa hoàn toàn, đó là lý do tại sao cần đặt câu hỏi: SSPX khác với Giáo hội ở những điểm nào?
Philip Goyret: “Điều mà Lefebvre và những người theo ông tuyên bố là tại Công đồng Vatican II, và cụ thể là trong những văn kiện đó, đã xảy ra sự đoạn tuyệt với giáo huấn trước đó. Đó không phải là sự tiến hóa, mà là sự đứt gãy. Và vì vậy, họ lập luận rằng để vâng phục Giáo hội—như chính họ nói—họ không thể chấp nhận Công đồng Vatican II và do đó không thể hiệp thông với tất cả những người theo Công đồng, gồm cả các giáo hoàng: giáo hoàng hiện tại, giáo hoàng trước đó, và những người trước ngài, kể từ Phaolô VI.
Dù sao đi nữa, ngay cả khi một lễ thụ phong hợp lệ, điều đó không có nghĩa là nó hợp pháp. Để được công nhận là hợp pháp, cần có sự phê chuẩn của Đức Giáo hoàng—và đó là điều mà SSPX thiếu.
Giám đốc Văn phòng Báo chí Tòa Thánh đã bình luận về vấn đề này, lưu ý rằng những cuộc đàm phán giữa hai bên vẫn đang diễn ra sau thông báo bất ngờ, nhưng có lẽ không gây ngạc nhiên, của nhóm này.
Nguyễn Minh Sơn